PIASTY

Na świecie istnieje co namniej kilku niezależnych producentów wyśmienitych piast rowerowych, np. amerykański Chris King. Jednak najpopularniejsze są oczywiście piasty Shimano i Campagnolo. O ile piasty przednie tych dwóch największych producentów nie różnią się specjalnie pomiędzy sobą, o tyle konstrukcja piast tylnych jest istotnie odmienna.
Konstrukcja tylnej piasty shimanowskiej jest genialnie prosta,

czego dowodem jest powyższy obrazek. Piasta składa się z korpusu, konusów wraz z towarzyszącymi im podkładkami i kontrnakrętkami (2), osi (3), bębenka zwanego też grzechotką (4), kulek będących elementami łożysk, oraz śruby mocującej bębenek. Cały mechanizm wolnobiegowy znajduje się wewnątrz bębenka. Równocześnie wewnątrz bębenka, a dokładniej na jego skraju znajduje się prawe łożysko. Dzięki temu oś jest łożyskowana na maksymalnej długości i prawdopodobieństwo jej zgięcia lub złamania ograniczono do absolutnego minimum.
A oto inny, "rentgenowski" przekrój piasty shimanowskiej:

Ponieważ przy przejściu z systemu 8-biegowego na system 9-biegowy zachowano szerokość bębenka, toteż tak piasty jak i bębenki są w 100% kompatybilne pomiędzy obydwoma systemami. Więcej, ponieważ wielkość i kształt wielowpustów na zewnętrznym korpusie bębenka nie uległ zmianie począwszy od systemu 7-biegowego aż do chwili obecnej, toteż istnieje potencjalna możliwość adaptacji koronek pochodzących z systemów o innej ilości biegów, zmieniając jedynie szerokość podkładek separujących koronki.
Aby odkręcić bębenek w piaście shimanowskiej wystarczy zdemontować oś a następnie do otworu znajdującego się wewnątrz bębenka (1) włożyć klucz imbusowy 10 mm (3) i używając odpowiedniej siły wykręcić znajdującą się wewnątrz śrubę (2). Operację taką przedstawia poniższy rysunek.

Zupełnie inna jest konstrukcja tylnej piasty Campagnolo. Szczególy konstrukcyjne piasty campagnolowskiej z rocznika '98 przedstawia poniższy rysunek.

Odkręcenie kontrnakrętki (6) umożliwia natychmiastowe zdjęcie bębenka (4), jednak w efekcie tej operacji demontuje się również mechanizm wolnobiegowy - wypadają tzw. pieski (5) i popychające je sprężynki.

KOMPATYBILNOŚĆ

1. Niestety nie ma jakiejkolwiek kompatybilności pomiędzy piastami, bębenkami, kasetami, tak w całości jak i w najdrobniejszych fragmentach, pomiędzy Shimano i Campagnolo. Kształt i wielkość wielowypustów na zewnętrznej powierzchni bębenków jest odmienny; uniemożliwia to przykładowo zastosowanie kasety jednego producenta, a piasty drugiego. Różnice odnosza się również do osi piast, toteż ew. zmiana piasty związana jest z nieuchronną zmianą konusów.
2. Bębenki nowego systemu MK2 rocznik 1998 i 1999 daje się zastosować na wszystkich piastach poprzedniego systemu SP.
3. W nowych piastach systemu MK2 używa się innej (większej) nakrętki blokującej kasetę. Należy o tym pamiętać przy próbie zastosowania kasety systemu SP na nowej piaście systemu MK2.

 
Stosowane rodzaje gwintów na osiach piast (wewnętrzne gwinty konusów) różnych producentów

Shimano

Campagnolo

Suzue (piasty torowe)

NIEZAWODNOŚĆ

Nowe bębenki systemu MK2 wykonane są z aluminium i przez to niezwykle wrażliwe na uszkodzenie poprzez choćby minimalnie luźno zamocowane koronki, niezależnie od tego czy wykonane są one ze stali, czy z tytanu. Z tego powodu niezwykle istotne jest przykręcenie kasety mocującą ją nakrętką używając jak największego momentu.

UWAGA

Długość osi piasty przedniej i tylnej jest niezależna od producenta piasty. Tzw. rozstaw przeciwnakrętek we wszystkich piastach przednich współczesnych rowerów szosowych wynosi 100 mm. Odpowiednio rozstaw przeciwnakrętek w piaście tylnej rowerów używających kaset 8-, 9- i 10-biegowych wynosi 130 mm (w przeciwieństwie do 135 mm w rowerach MTB). Stosowane w poprzednich latach piasty z kasetami 7-biegowymi, lub wielotrybami nakręcanymi 5-, 6-, i 7-biegowymi posiadały odpowiednio mniejszy rozstaw przeciwnakrętek; pomiędzy 120 a 126 mm. W rowerach jednobiegowych (np. torowych) piasty tylne posiadają rozstaw przeciwnakrętek wynoszący od 110 do 120 mm.
Należy o tym bezwzględnie pamiętać przy próbie połączenia starszej ramy z nowszą, wielobiegową piastą, lub odwrotnie. Może bowiem okazać się, że rozstaw tylnych widełek będzie zbyt mały (ramy starsze, lub jednobiegowe), lub zbyt duży. Nie zawsze rama jest na tyle miękka (co jest raczej wadą niż zaletą), że daje się używając sporej siły skorygować rozstaw tylnych widełek do pożądanej wartości.

POWRÓT